پژمان كريمي
يك- چندي پيش، روزنامه لوس آنجلس تايمز، از وخامت شرايط نگهداري زندانيان فرانسوي خبر داد. اين روزنامه نوشت كه بدرفتاري با زندانيان تا آنجاست كه دولت نيكولاساركوزي را در برابر انتقادهاي شديد قرار داده است. انجمن صنفي زندانبانان فرانسه نيز با صدور بيانيه اي، شرايط بد زيستي زندانيان اين كشور را تأييد كرد.
بدرفتاري با زندانيان در كشور مدعي «مهد دموكراسي» درحالي صورت مي گيرد كه پاريس در كنار بسياري از دولتمردان و رسانه هاي غربي، جمهوري اسلامي ايران را به نقض حقوق بشر و به طور مشخص تر، بدرفتاري با زندانيان متهم مي كند.
دو- بدرفتاري با زندانيان در غرب، موضوع تازه اي نيست و قدمت آن به قرون وسطا برمي گردد، يعني دوراني كه ناداني و تاريكي و خمودگي مشخصه جهان غرب به شمار مي آمد.
در آن عصر، خلاقيت انسان ها، در اختراع دستگاه هاي شكنجه و مرگ خلاصه مي شد. چيزهايي چون «صندلي تفتيش عقايد»، «قلقلك اسپانيولي»، «نقاب بدنامي» و «گيوتين»!
اين دستگاه ها در كنار روش هايي چون ريختن مواد مذاب درون حفره هاي گوش، بيرون آوردن چشم از حدقه و يا قرار دادن زندانيان در ديگ هاي جوشان روغن! به كار گرفته مي شد.
پس از قرون وسطا نيز، دستگاه ها و روش هاي شكنجه و مرگ مانند «صندلي تفتيش عقايد» و «پنجه گربه» تا قرن نوزدهم ميلادي در فرانسه و آلمان و بخش هايي ديگر از اروپا به كار گرفته مي شد.
سه- امروزه اگرچه خبر و نشاني از دستگاه هاي مشهور شكنجه و مرگ قرون وسطايي نيست، اما غربيان مشي نقض حقوق بشر و بدرفتاري با متهمان و مجرمان زنداني را به گونه اي دگر ادامه مي دهند.
در اين باره ماجراي تأسف بار زندان «ابوغريب» در غرب بغداد و گوانتانامو در خليج گوانتاناموي كوبا، آنقدر دهان به دهان گرديده كه ديگر نمي توان آن را زير سرپوش دموكراسي خواهي و حقوق بشر غربي مخفي كرد.
پس از تهاجم نظامي و غيرقانوني ارتش آمريكا و انگليس به عراق در بهار سال 1382، زندان ابوغريب تبديل به محل نگهداري اسرا و متهمان به اقدام عليه اشغالگران شد.
در سال 2004، مجموعه عكس هايي به روي صفحات اينترنت قرار گرفت كه حكايت از بروز فجايع انساني در اين زندان داشت. اين عكس ها كه به دست زندانبانان آمريكايي و انگليسي تهيه شده بود، نمايشگر شكنجه هايي چون اتصال برق به نقاط حساس بدن و مقابل قرار دادن زندانيان با حيوانات وحشي درنده بود.
مدتي پس از انتشار اخبار فجايع ابوغريب، گزارش بازرسان ديده بان حقوق بشر با مسئوليت «جان ليفتون» منتشر شد كه در آن، به روشني از اعمال خشونت و شكنجه نسبت به زندانيان ابوغريب سخن گفته شد. در اين گزارش ادعاي كاخ سفيد مبني بر اينكه شكنجه و آزار زندانيان بدون مجوز واشنگتن بوده است، باطل اعلام گرديد.
چهار - گوانتانامو بخشي از خاك كشور كوباست كه اينك در اجاره دولت آمريكا قرار دارد. در زندان گوانتانامو نزديك به 500 زنداني نگهداري مي شوند كه گفته مي شود بسياري از آنها صرف گمان به عضويت در شبكه القاعده يا گروهك طالبان دستگير شده اند.
در اين زندان نيز، زندانبانان به بدرفتاري با زندانيانان مي پردازند. بدرفتاري تا حدي است كه از سال 2001 تاكنون 90 زنداني دست به خودكشي زده اند.
گروهبان سابق ارتش آمريكا، «اريك سار» كه مدت شش ماه در گوانتانامو خدمت كرده است، خاطرات خود از اين زندان مخوف را در قالب كتابي به نام «داخل سيم خاردار» منتشر كرد. وي در اين كتاب، فاش مي كند كه چگونه زنان زندانبان، زندانيان مسلمان را مورد آزار قرار مي دهند.
در سال 2005، پنج بازرس كميسيون حقوق بشر سازمان ملل، گزارش 18 ماه بازرسي اززندان گوانتانامو را منتشر كردند.
آنها در گزارش خود، به روشني به اعمال شكنجه نسبت به زندانيان اشاره مي كنند.
با استناد به فحواي اين گزارش، كوفي عنان دبيركل وقت سازمان ملل، به واشنگتن روانه مي شود تا از رئيس جمهور آمريكا- بوش دوم - بخواهد، هرچه زودتر دستور تعطيلي شكنجه گاه گوانتانامو را صادر كند. درخواستي كه هيچگاه پذيرفته نشد.
پنج- با جرأت مي توان گفت كه خوي قرون وسطايي غرب پايان نپذيرفته است. اقتضائات آن دوران سياه، يك روز در قالب تجاوز به افغانستان و كشتار زنان و كودكان بي گناه، روزي در اشغال عراق و تجاوز به حقوق انساني مردم اين كشور در شكنجه گاه هاي ابوغريب و گوانتانامو و... خود را نشان مي دهد. رويدادي كه تأكيد مي كند رنسانس يك توهم بزرگ و دروغي آشكار و شرم آور است.
بد نيست رئيس جمهور جديد آمريكا حداقل براي ژست حقوق بشري خود هم كه شده دستور به برچيدن اين زندان ها بدهد. به نظر شما چنين خواهد كرد؟!